Als een huwelijk of geregistreerd partnerschap eindigt, moeten er veel zaken worden geregeld.
Een van die belangrijke onderwerpen is partneralimentatie.
Wat is partneralimentatie?
Partneralimentatie is een financiële bijdrage die een ex-partner aan de andere ex-partner betaalt om zijn of haar levensonderhoud te kunnen voorzien na de scheiding.
Partneralimentatie is dan ook bedoeld voor de ex-partner die na de scheiding niet voldoende inkomen heeft om zelfstandig rond te kunnen komen. Het gaat vaak om situaties waarin één van de partners tijdens het huwelijk minder heeft gewerkt, bijvoorbeeld vanwege de zorg voor de kinderen of het huishouden. Het uitgangspunt is dat deze partner niet direct na de scheiding in financiële problemen mag komen.
Het is belangrijk om te weten dat partneralimentatie alleen kan worden vastgesteld bij beëindiging van een huwelijk of geregistreerd partnerschap. Bij samenwonen zonder formele relatie bestaat in beginsel geen recht op partneralimentatie.
Vaststelling partneralimentatie
Ex-partners kunnen onderling afspraken maken over partneralimentatie.
Deze afspraken kunnen worden vastgelegd in een echtscheidingsconvenant. Als partijen het niet eens worden, dan kan de rechter de partneralimentatie vaststellen.
Bij het bepalen van de hoogte van de partneralimentatie kijkt de rechter naar twee hoofdpunten. Allereerst kijkt hij naar de behoefte van de alimentatiegerechtigde, anders gezegd: hoeveel geld is nodig om in het eigen levensonderhoud te kunnen voorzien. Daarnaast kijkt hij naar de draagkracht van de alimentatieplichtige, dus: hoeveel kan deze persoon als partneralimentatie missen zonder zelf in financiële problemen te komen. Voor deze boordeling gebruikt de rechter landelijke richtlijnen, de zogeheten Trema-normen. Ook zal de rechter rekening dienen houden met overige omstandigheden, zoals bijvoorbeeld de leeftijd, de gezondheid en de verdiencapaciteit van partijen.
Duur van de partneralimentatie
Sinds 1 januari 2020 geldt als hoofdregel dat partneralimentatie maximaal de helft van de duur van het huwelijk bedraagt, met een maximum van vijf jaar. Er zijn echter uitzonderingen op deze regel. De partneralimentatie kan namelijk langer duren in de volgende gevallen:
- Als er kinderen zijn die jonger zijn dan 12 jaar, dan loopt de alimentatie door tot het jongste kind 12 jaar is;
- Bij huwelijken of geregistreerd partnerschap langer dan 15 jaar, waarbij de alimentatiegerechtigde binnen tien jaar de AOW-leeftijd bereikt, stopt de partneralimentatie als de AOW star;
- Bij huwelijken of geregistreerd partnerschap langer dan 15 jaar, waarbij de alimentatiegerechtigde is geboren op of voor 1 januari 1970 en over meer dan 10 jaar AOW krijgt, dan duurt de alimentatie 10 jaar.
Partneralimentatie eindigt ook eerder als de alimentatiegerechtigde hertrouwt, een geregistreerd partnerschap aangaat of duurzaam samenwoont met een nieuwe partner.
Wijziging van partneralimentatie
Eenmaal toegewezen staat de partneralimentatie niet altijd vast. Als de omstandigheden van één van de ex-partners wijzigen, kan het alimentatiebedrag op verzoek worden aangepast. Dit kan het geval zijn bij inkomensverandering, bijvoorbeeld door werkeloosheid, of het samenwonen met een nieuwe partner. De wijziging kan plaatsvinden in onderling overleg, of indien nodig, via een nieuwe rechterlijke uitspraak.
Daarnaast wordt partneralimentatie jaarlijks automatisch geïndexeerd. Dit houdt in dat het bedrag wordt aangepast door te kijken naar de stijging van de kosten van levensonderhoud, tenzij hierover andere afspraken zijn gemaakt.
Niet-betaling van partneralimentatie
Als de alimentatieplichtige niet betaalt terwijl er een rechterlijke uitspraak is, kan het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO) worden ingeschakeld. Het LBIO kan de alimentatie innen en zo nodig dwangmiddelen inzetten, zoals het leggen van loonbeslag, verhogingen door middel van een opslag over de achterstand en in de meest extreme gevallen kan er zelfs via rechterlijke tussenkomst worden overgegaan tot lijfsdwang, hetgeen zoveel betekend als dat de alimentatieplichtige vastgezet kan worden totdat deze overgaat tot betaling van de achterstand.
Conclusie
Partneralimentatie is bedoeld om financiële ongelijkheid na een scheiding te beperken zodat een van de ex-partners niet in de financiële problemen komt. De hoogte en duur zijn afhankelijk van de behoefte van een ex-partner en de draagkracht van de andere partner. Hoewel de wet duidelijke regels kent, wordt er ook gekeken naar de relevante omstandigheden van de partners.
Heeft u nog vragen over dit artikel? Of wenst u advies over uw situatie? Dan kunt u vrijblijvend contact opnemen met de advocaten van Lamers Tielemans Advocaten. Stuur hiervoor een e-mail naar info@lamerstielemans.nl of bel met 040 – 21 80 515. Wij helpen u graag.